Welkom

Lezen is een complex proces. Toch ligt in de onderwijspraktijk het gevaar van versimpeling op de loer: technisch lezen wordt los aangeboden van begrijpend lezen, motivatie wordt gezien als iets vrijblijvends en leesstrategieën worden soms aangeleerd zonder koppeling aan leesdoelen. De aanpak Zin in Lezen probeert di...

Anne Steenhoff is leerkracht en auteur van Een lui letterland. Ze vertelt Zone over het belang van de lezende leerkracht en hoe zij van haar leerlingen gemotiveerde lezers maakt. 

Willem Tesselaar van de Willibrordschool vertelt over zijn eerste ervaring met het opbouwen van een reeks volgens de aanpak Zin in Lezen. 

In groep 5 van leerkracht Stijn worden leerlingen ‘sportieve schrijvers’. Ze maken een sportbulletin en doen daar onderzoek naar. Zo leren zij verschillende genres lezen én schrijven. Het praktijkonderzoek is gericht op het interviewen van een sport uit hun omgeving. Vandaag gaat de les daarover. Een spetterende lee...

‘Meertaligheid gebruiken als hefboom voor het leren’, schreef de Onderwijsraad (2025) aan het begin van dit schooljaar in een adviesrapport. Maar dit zie ik op scholen nog weinig gebeuren. Meestal worden meertalige kinderen in een apart taalgroepje gestopt, waar de lesstof bestaat uit droge woordenlijsten en geïsole...

Er staat een gek rond ding met eieren in de gang van kinderopvang Siemenotje. Alle kinderen blijven erbij staan kijken. Een gezamenlijk thema ontstaat vanuit nieuwsgierigheid. Wat zou het zijn? De oudste peuters herkennen het nog wel, dat zijn de eieren van de kuikens! Een terugkerend gezamenlijk project waar het he...

Onderzoekers, leerkrachten en studenten vertellen over hun deelname aan het project ‘Lezen met Begrip en Betrokkenheid’ van de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA). 

Na het bezoek aan de opticien en van de oogarts heeft Annelinde De Voogd, leerkracht op De Augustinusschool in Ermelo, samen met de kinderen van groep 1/2 allerlei rijke spelplekken ingericht. Hier kunnen de kinderen volop spelen en onderzoeken hoe dat gaat als je naar de opticien en/of de oogarts moet. 

Tussen 2018 en 2023 is er onderzoek gedaan naar de nascholing van de Zin in Lezen-aanpak. [1] Hierbij is gekeken wat er gebeurt tijdens bijeenkomsten en coachingsmomenten die nascholers met leerkrachten hebben. Welk effect heeft deze nascholing op het handelen van leerkrachten in hun eigen klas? En welke invloed hee...

De ontlezing en leesproblematiek treffen zowel jongeren als volwassenen. In deze tijd waarin schermen voortdurend onze aandacht vragen, staat (diep) lezen onder druk. Voordat je het leesgedrag en de leesattitudes van anderen onder de loep kunt nemen – en kunt nadenken over hoe je die kunt stimuleren – is het waardev...

In groep 1/2 van de Werkschuit is het een gezellige beestenboel. Allerlei huisdieren zijn hier te vinden. Kat Sippie wordt ontdaan van haar klitten, de vissen krijgen een steen als verstopplek en voor het uitlaten van Snuf de hond worden natuurlijk poepzakjes meegenomen. En drollen! Er zijn zelfs verschillende vorme...

Het team van basisschool De Bonte Mol wil hun lees- en schrijfonderwijs versterken. Nascholer Tonny Bruin helpt hen met deze kwaliteitsverbetering door middel van de aanpak Zin in Lezen. Tonny vertelt Milou hier meer over. 

Bij ons thema ‘De wereld achter de supermarkt’ in groep 7 worden de leerlingen zich bewuster van de wereld om hen heen. We beginnen met een startactiviteit met producten om erachter te komen wat de leerlingen al weten over de oorsprong en het productieproces ervan, en wat ze nog willen weten. Wat ze willen weten, wo...

In groep 3 van de Rosa Boekdrukker lukt het met behulp van de Zin in Lezen-aanpak steeds beter om geletterde activiteiten te ontwerpen binnen een rijke sociaal-culturele praktijk waaraan alle kinderen kunnen deelnemen.

Inclusiviteit: dat is meedoen, er mogen zijn, wie of wat je ook bent. Lezen kan bijdragen aan een gevoel van er mogen zijn. Boeken met verschillende hoofdpersonen die allerlei ervaringen meebrengen en avonturen beleven, activeren namelijk het empathisch vermogen. 

Op montessorischool De Cilinder in Alkmaar biedt Jasper in groep 3/4/5 betekenisvolle lessen aan binnen het kosmisch onderwijs: leerlingen ontdekken via verhalen en samenhangende thema’s hoe alles in de wereld met elkaar verbonden is. Dit keer is het thema ‘water’. 

‘Hier spreken we alleen Nederlands’, hoorde je lang op veel scholen met kinderen vanuit diverse talige achtergronden. Nu hebben de verschillende talen een heel andere plek binnen scholen. Wat betekent deze verandering voor de Startblokkenpraktijk? 

Duurzame onderwijsvernieuwing stelt bijzondere eisen aan leerkrachten en de pedagogische context waarin zij werken. Zij moeten niet alleen zorg dragen voor de ontwikkeling van leerlingen, maar ook voor de versterking en verdere uitbouw van het achterliggende onderwijsconcept. Om die twee doelstellingen te realiseren...

In de werkplaats van De Archipel maken we men groep 6,7 en 8 linoleumsnedes van Amsterdam. Daar maken we stempels van, zodat we allerlei mooie kunstwerken mee kunnen maken. Ook kinderen van andere groepen kunnen daar dan mee werken.

In augustus 2024 vond het wereldwijde ISCAR-congres plaats in Rotterdam, waar veel Nederlandse deelnemers aanwezig waren. ISCAR staat voor International Society for Cultural-historical Activity Research. Het enthousiasme over de kracht van de cultuurhistorische activiteitstheorie (CHAT) stimuleerde een aantal deelne...

Diversiteit en inclusie in het onderwijs: iedereen is vóór, niemand is tégen. Tenminste, zolang het abstract blijft, liefst in de vorm van een beleidsnota waarin woorden als ‘verbinden’ en ‘met elkaar omgaan’ als een soort mantra terugkeren. Maar ondertussen wordt het klaslokaal steeds meer een afspiegeling van een ...

Een ontzettend leuke activiteit is samen met kinderen naar kunst kijken, kunst maken of erover praten. Kinderen geven nog hun eerlijke mening en ervaren kunst op een bijzondere manier. Iets waar volwassenen wat van kunnen leren. Het (samen) lezen van boeken over kunst kan leiden tot mooie gesprekken. 

Buiten spelen is een belangrijk onderdeel van de dag bij kinderopvang Fun4Kids in Schagen. Weer of geen weer, we gaan altijd naar buiten. We denken hierbij goed na over de activiteiten die we met de kinderen doen. Naast samen heel veel plezier hebben, zien we dat samen buiten spelen de brede ontwikkeling enorm stimu...

Hoe kom je tot een spelverhaal? En hoe zorg je ervoor dat kinderen die extra ondersteuning nodig hebben hun ervaringen en belevingen hieraan kunnen verbinden? Janneke vertelt hoe juffen Eveline en Tamara van SBO De Cirkel dat doen.

Groep 8 van de Gelderlandschool maakt een podcast! Wat begon als een spontaan idee om leesbevordering op een moderne manier vorm te geven, groeide uit tot een serieus leerproject dat een vast onderdeel is van het jaarprogramma. De titel, Podcasts die nergens draaien, is geïnspireerd op een van hun lievelingsboeken: ...

Bianca Philipsen ontdekte het boek Begrijpen met je handen dat een andere kijk op creativiteit biedt. Ze legt uit hoe ze deze procesgerichte werkwijze toepast binnen de kinderopvang.

Kunsthistorica Sara Backer vond dat er amper educatief aanbod was voor kinderen onder de vier jaar. Ze bedacht daarom Museumboefjes, waarmee ze kunst voor jonge kinderen dichterbij brengt. Zone ging met haar in gesprek.

In het laboratorium van Professor Plof gebeuren de meest wonderlijke dingen! De professor (de juf) is op zoek naar nieuwe diersoorten: dieren met bijzondere eigenschappen, grappige vormen of verrassende combinaties. De kinderen helpen enthousiast mee met dit onderzoek. Ze bekijken echte dieren, onderzoeken wat deze ...

Leerkracht Laurens van Vliet en nascholer Bea Pompert vertellen over hun samenwerking en deelname aan het MiBo-netwerk. Dit netwerk functioneert als een onderzoeksgroep van leerkrachten, hun begeleiders en wetenschappers. 

In deze rubriek bespreken we theoretische concepten en de meerwaarde die deze kunnen hebben voor de praktijk. Dit keer gaat het over boundary crossing, wat letterlijk ‘het overgaan van grenzen’ betekent. 

Soms lijkt het of de wereld is verdeeld in lezers en niet-lezers. De lezers zijn het roerend met elkaar eens: lezen verbindt, lezen is fantastisch, lezen verruimt je wereld. En kunnen lezen is natuurlijk onmisbaar als je goed wilt kunnen functioneren in onze geletterde maatschappij. Maar wat nou als je geen idee heb...

In groep 3 van De Archipel is het druk in de wachtkamer van de tandarts. De kleuters komen vandaag langs en zijn één voor één de beurt voor een controle. Met handschoenen, mondkapjes en een witte jas staan de tandarts en de assistenten klaar. na een grondig onderzoek wordt de patiënt gerustgesteld. 'Geen gaatjes gel...

In deze nieuwe rubriek laten we zien hoe leerkrachten hun leeromgeving hebben ingericht. Dit keer is dat op De Fontein in Den Burg op Texel, waar Monique van Gaalen ons rondleidde. In hun leeromgeving staat het leesaanbod centraal, passend bij het aanbod in de groepen.

De maatschappelijke ontlezing en leesproblemen in Nederland treffen zowel jongeren als volwassenen. Ook veel onderwijsprofessionals lezen te weinig of zelfs helemaal niet. Hoe krijgen Startblokkentrainers hun deelnemers weer (meer) aan het lezen?

Bij het van de mat pakken en openen van dit nummer is het je vast niet ontgaan: Zone heeft een nieuw jasje! En dat is niet alleen te zien in de vormgeving, ook in het type artikelen en de werkwijze pakken we het vanaf 2026 anders aan. Deze wijziging valt samen met het vertrek van Bea Pompert als hoofdredacteur. We w...

In de groepen 3/4 van ’t Schrijverke in Den Bosch ruikt het naar de herfst.

De boswachter is vorige week gespot op het schoolplein. Nou, dat is meteen raak.

Er blijken plotseling bomen in de buurt te zijn omgezaagd. De stronken liggen verspreid over het plein.